Η Ισπανία έχει µπει στην αριστερή λωρίδα και επιταχύνει µε τέρµα το γκάζι σε όχηµα χαµηλών κυβικών, ενώ η επόµενη στάση για βενζίνη (συγκοµιδή 2025/26) είναι πολύ µακριά. Με εκροές 116.000 τόνων εγχωρίου συν 20.000 τόνων επανεισαγόµενου ελαιολάδου τον Ιανουάριο, η πραγµατική κατανάλωση στην Ισπανία βρίσκεται σε προδιαγεγραµµένη ανοδική πορεία, τροφοδοτούµενη µε φρέσκια (και φθηνή) πρώτη ύλη από µάλλον απογοητευµένους παραγωγούς.
Το ισπανικό ισοζύγιο του Ιανουαρίου έχει ιδιαίτερα µεγάλη σηµασία. Πρώτον, κατοχυρώνει πως η σοδειά της χώρας θα κυµανθεί µεταξύ 1,35 και 1,45 εκατ. τόνων. ∆εύτερον, αποδεικνύει πως οι χαµηλές τιµές του Ιανουαρίου δεν είναι βιώσιµες στο διηνεκές αφού προκαλούν «υπερθέρµανση» της ζήτησης σε επίπεδα που δεν µπορούν να συντηρηθούν για άλλους 11 µήνες, έως ότου δηλαδή αρχίσουν και πάλι να γεµίζουν οι δεξαµενές. Ας υποθέσει κανείς 1.100.000 τόνους ισπανικά αποθέµατα στα τέλη Φεβρουαρίου 2025 και άλλους 10 µήνες ενεργής αγοράς. Οι ισπανικές κοοπερατίβες και οι τυποποιητές θα έπρεπε να διώχνουν µόλις 100.000 τόνους πρώτης ύλης µηνιαίως ώστε να ξεµείνουν παντελώς από φετινό ελαιόλαδο στα τέλη ∆εκεµβρίου 2025.
Το νούµερο δεν είναι µεγάλο, ούτε δυσπρόσιτο. Επίσης, η ιταλική αγορά είναι φέτος πιο ελλειµµατική από ποτέ και θα χρειαστεί κάθε λίτρο/κιλό ελαιολάδου που µπορεί να εξασφαλίσει, µε σειρά προτεραιότητας από τον πιο οικονοµικό πωλητή συν αρκετές παρτίδες εξτρίσσιµου ελαιολάδου από την ελληνική αγορά, που παραδοσιακά βρίσκει άνοιξη και καλοκαίρι.
Κάτω από 5 ευρώ πανελλαδικά, αλλά προσωρινά το έξτρα παρθένο
Στην Ελλάδα, όποιος θέλει να πουλήσει αυτές τις µέρες έξτρα παρθένο ή θα βρει κλειστές πόρτες ή θα πρέπει να αποδεχτεί πως οι τιµές παραγωγού κυµαίνονται από 4,20 έως 4,90 ευρώ το κιλό. Εσχάτως, ο Αγροτικός Ελαιουργικός Συνεταιρισµός Παπαδιανίκων διέθεσε 85 τόνους στα 4,90 ευρώ το κιλό, ενώ σηµειώθηκαν αρκετές πράξεις σε γειτονικούς νοµούς της Λακωνίας κάτω από 4,50 ευρώ το κιλό.
Στην Κρήτη, σύµφωνα πάντα µε τον ΣΕ∆ΗΚ, κατατέθηκε πριν λίγες µέρες προσφορά σε δηµοπρασία του ΑΣ Κριτσάς στα 5,47 ευρώ το κιλό, η οποία ωστόσο «κρίθηκε ασύµφορη». Σύµφωνα µε όσα εξηγούν παραγωγοί από το Ηράκλειο στην Agrenda, ελάχιστοι ενδιαφέρονται για πώληση αυτή την περίοδο, περιµένοντας να ανέβουν οι τιµές το επόµενο διάστηµα. Στη Λακωνία, επικρατεί σχετική ψυχραιµία, αφού παραδοσιακά οι πωλήσεις πυκνώνουν µετά το Πάσχα, ενώ οι περισσότεροι συνοµιλητές της Agrenda πιστεύουν πως οι τιµές θα ξαναπιάσουν κάποια στιγµή µέσα στη σεζόν τα 6 ευρώ το κιλό.
Ανοδική η τάση μέχρι περίπου τον Απρίλιο
Σε ένα αντίστροφο σενάριο µε τον περσινό Φεβρουάριο, τις επόµενες 60 µέρες αναµένεται µια τάση οµαλής και ήπιας ανατίµησης των τιµών, ιδίως για το εξαιρετικά παρθένο ελαιόλαδο, µε σταθεροποίηση της τελικής κατάστασης µετά το Πάσχα και παράθυρο περαιτέρω αναπροσαρµογής (ανοδικής ή καθοδικής) µετά τις πρώτες ανθοφορίες του Μαΐου. Το «σταυροδρόµι» του Μαΐου είναι ιδιαίτερα σηµαντικό, αφού η πορεία της κατανάλωσης θα έχει οργανικά υποδείξει το νέο εύρος ισορροπίας, το οποίο βέβαια ο συντάκτης νωρίτερα στη σεζόν έχει υπολογίσει σε 5,50 µε 6,50 ευρώ το κιλό.
Κάπου εδώ, να τονιστεί η σηµασία της διαφάνειας. Καλώς ή κακώς, όλοι οι παραγωγοί έχουν πρόσβαση σε δωρεάν εργαλεία ιχνηλασιµότητας από Ισπανία και Ιταλία, τα οποία φέτος δεν κάνουν και πολύ καλά την δουλειά τους για λόγους που δεν έχει χώρο να αναλύσει το παρόν κείµενο. Εσχάτως, σε αυτές τις πλατφόρµες γίνονται εγγραφές τιµών από τρίτες χώρες (Τουρκία, Τυνησία), µε τεράστιες και µη φυσιολογικές αποκλίσεις σε εβδοµαδιαίο επίπεδο που είτε καλλιεργούν υπέρµετρες προσδοκίες είτε κλίµα φόβου στους άµεσα ενδιαφερόµενους.
